Środowiska ryzyka

decydentom brakuje całkowitej pewności co do wyników różnych kierunków działań, ale są świadomi prawdopodobieństw związanych z ich wystąpieniem.

Alternatywa rozwiązywanego problemu

wariant umożliwiający rozwiązanie sytuacji z uwzględnieniem przyszłych konsekwencji (pozytywnych, jak i negatywnych).

Analiza

absorbowanie bodźców z środowiska zewnętrznego, danych wejściowych i informacji, które są istotne dla dekodowania i interpretacji „tego, co się dzieje” w danym momencie.

Burza mózgów

pomost łączący mniej formalne podejście do rozwiązywania problemów wraz z myśleniem bocznym, koncentruje się na ilości pomysłów, nie osądza pomysłów i pozwala na ich kreowanie w dużej ilości.

Chmura

Serwery dostępne przez Internet oraz oprogramowanie i bazy danych działające na tych serwerach. Umożliwiają one przechowywanie, udostępnianie i zarządzanie różnymi plikami multimedialnymi.

Czynniki środowiskowe

czynniki o charakterze niekontrolowanym, na które decydent nie ma wpływu.

Design Thinking (Myślenie projektowe)

Proces typowo stosowany przez projektantów, ale ostatnio inspirujący przedsiębiorców w podejmowaniu decyzji. Przedsiębiorcy wykorzystują refleksję, alternatywy, wizualizacje, empatię i kreatywne rozwiązywanie problemów, aby zidentyfikować unikalne możliwości biznesowe.

Decyzje nieprogramowane

decyzje wymagane przez unikalne i złożone problemy zarządzania.

Drzewo decyzyjne

„wizualna mapa pokazująca dwie lub więcej odrębnych ścieżek decyzyjnych” (Armstrong, 2021).

Dylemat etyczny

sytuacja, w której osoba musi zadecydować, czy zrobić coś, co choć przyniesie korzyści jej lub organizacji lub obu, może zostać uznane za nieetyczne (Schermerhorn, Osborn i Hunt, 2002, s. 13).

Efekt Stroopa

to opóźnienie w czasie reakcji pomiędzy automatycznym i kontrolowanym przetwarzaniem informacji, w którym nazwy słów zakłócają możliwość nazwania koloru atramentu użytego do wydrukowania tychże słów.

Elastyczność poznawcza

to ludzka zdolność do dostosowywania strategii przetwarzania poznawczego do nowych oraz nieoczekiwanych warunków w środowisku. Nazywana jest również „przełączaniem uwagi”, „przesunięciem poznawczym”, „elastycznością umysłową”, „zmianą ustawień” i „przełączaniem zadań”.

Empatia

Proces identyfikacji ze stanami emocjonalnymi i uczuciami innych osób

Hałas w komunikacji

każdy niepożądany sygnał w komunikacji, który jest zmieszany z sygnałem pożądanym do przesłania (przekazania), nazywany jest szumem.

Inteligencja emocjonalna

Umiejętność rozpoznawania i zarządzania własnymi oraz innymi emocjami/uczuciami jak i konsekwentnego ukierunkowywania swoich działań i myśli.

Inteligencja społeczna

Umiejętność zrozumienia, jak budować i pielęgnować pozytywne relacje międzyludzkie

Intuicja

nasza „zdolność do rozpoznania problemu lub możliwości i wybrania najlepszego sposobu działania bez świadomego rozumowania. Intuicja jest zarówno doświadczeniem emocjonalnym, jak i szybkim nieświadomym procesem analitycznym, który obejmuje zarówno dopasowywanie wzorców, jak i skrypty działania”. (McShane and Von Glinow, 2010, p.208).

Inwestycyjna teoria kreatywności

Inwestycyjna teoria kreatywności stwierdza, że kreatywność jest w dużej mierze decyzją. Kreatywni ludzie, jak dobrzy inwestorzy, rozwijają pomysły, które w tamtych czasach uważano za nowatorskie, a może nawet trochę śmieszne, np. „kupują tanio”. Gdy ich pomysły zdobędą akceptację, twórcy „sprzedają wysoko”, czerpią zyski ze swojego dobrego pomysłu i przechodzą do kolejnego niepopularnego pomysłu.

Kompetencje

połączenie wiedzy, umiejętności i postaw. Kompetencje kluczowe to te, których wszystkie jednostki potrzebują do samorealizacji i rozwoju osobistego, aktywnego obywatelstwa, włączenia do życia społecznego i uzyskania zatrudnienia.

Komunikacja

czynność polegająca na pomyślnym przekazaniu informacji lub wiadomości do odbiorcy za pośrednictwem kanału udostępnionego nadawcy oraz w kodzie lub języku zrozumiałym dla stron zaangażowanych w ten proces.

Komunikacja cyfrowa

komunikacja, która odbywa się za pośrednictwem medium cyfrowego, przy użyciu technologii.

Kreatywność

Według Sternberga i Lubarta (1999, s. 3), kreatywność to „zdolność do tworzenia pracy, która jest zarówno nowa (tj. oryginalna, nieoczekiwana), jak i odpowiednia (tj. użyteczna, adaptacyjna pod względem ograniczeń zadaniowych)”.

Kreatywność zespołu

Kreatywność zespołową można zdefiniować jako wspólną nowość i użyteczność ostatecznego pomysłu wypracowanego przez grupę ludzi.

Model kreatywności 4P

Model kreatywności 4P odnosi się do osoby kreatywnej, procesów twórczych, kreatywnych produktów i prasy (czasami określanej jako miejsce).

Mtoda Kanban

Narzędzie do wizualizacji przepływu pracy. Składa się z plansz podzielonych na rzędy i kolumny: pierwsza dla projektu lub działania, a druga dla stopnia jego zaawansowania.

Myślenie krytyczne

zdyscyplinowany intelektualnie proces aktywnego konceptualizowania, stosowania, analizowania, syntezy i/lub oceny informacji zebranych lub wygenerowanych przez obserwację, doświadczenie, refleksję, rozumowanie lub komunikację.

Niepewne środowiska

menedżerowie mają pod ręką tak mało informacji, że nie potrafią nawet przypisać prawdopodobieństw różnym alternatywom i ich możliwym wynikom.

Narzędzia ICT

Technologie informacyjne i komunikacyjne. Składa się na nie szereg platform, aplikacji i systemów, które pozwalają nam przesyłać, zarządzać i odbierać informacje.

Ograniczenia podejmowania decyzji

bariery prawne, etyczne, finansowe czy polityczne blokujące realizację pomysłu.

On-premises

Termin „on-premise” odnosi się wprost do rodzaju instalacji rozwiązania programowego. Instalacja ta odbywa się w obrębie firmowej infrastruktury serwerowej i teleinformatycznej. Jest to tradycyjny model dla aplikacji korporacyjnych.

Osąd

(1) umiejętność łączenia cech osobistych z odpowiednią wiedzą i doświadczeniem w celu formułowania opinii i podejmowania decyzji (Likierman, 2020). (2) rdzeń wzorowego przywództwa; kontekstowy proces podejmowania decyzji obejmujący trzy różne domeny: ludzie, strategia i kryzys. W każdej dziedzinie osądy przywódcze przebiegają w trzech fazach: przygotowanie, powołanie i wykonanie. Dobry osąd jest wspierany przez kontekstową wiedzę na temat sieci społecznościowej, organizacji i interesariuszy (Tichy & Bennis, 2008)

Ocena

przypisywanie znaczeń i rozpoznawalnych wzorców myśli i działań na podstawie przewidywalności.

Percepcja

proces, w którym jednostka nadaje znaczenie środowisku. Polega na organizowaniu i interpretowaniu różnych bodźców w przeżycie psychologiczne (Gibson i in., 2012, s. 94).

Pewne środowisko

informacje są wystarczające do przewidzenia wyników każdej alternatywy przed wdrożeniem.

Podejmowanie decyzji

„świadomy proces dokonywania wyborów spośród jednej lub kilku alternatyw z zamiarem dążenia do pożądanego stanu rzeczy”/pożądanych rezultatów. (McShane i Von Glinow, 2010, s. 198).

Poczucie inicjatywy

umiejętność identyfikowania dostępnych możliwości dla celów osobistych, zawodowych i/lub biznesowych, w tym szerszej perspektywy, w której ludzie żyją i pracują, w celu szerszego zrozumienia funkcjonowania gospodarki oraz możliwości i wyzwań stojących przed pracodawcą lub organizacją.

Poczucie własnej skuteczności

Odzwierciedlenie wewnętrznych przekonań osoby i czynników motywacyjnych, które prowadzą ją do podjęcia działań wymaganych do radzenia sobie z potencjalnymi trudnymi sytuacjami.

Problem złożony

to trudność występująca w trakcie podejmowania decyzji, którą należy traktować indywidualnie, a wyniki działań podejmowanych w celu rozwiązania tego problemu można określić jako wysoce niepewne.

Przeniesienie mentalne

obejmuje proces, który umożliwia przystosowanie się do zmiany. Przeniesienie mentalne jest głównym składnikiem elastyczności poznawczej.

Praca zespołowa

Zorganizowany sposób pracy kilku osób w celu osiągnięcia wspólnych celów. W pracy zespołowej umiejętności członków uzupełniają się, zachowują indywidualną i wzajemną odpowiedzialność, a także silne wspólne zaangażowanie w realizację ustalonych celów.

Skuteczna komunikacja

To rodzaj komunikacji, w którym udaje nam się przekazać wiadomość w sposób zrozumiały i bardzo czytelny dla odbiorcy, nie wywołując wątpliwości, zamieszania czy ewentualnych błędnych interpretacji.

Smartworking

metodologia pracy oparta na mobilności, elastyczności, autonomii pracowników, pracy zespołowej i współpracy oraz wykorzystaniu nowych technologii w ramach tzw. „zwinnej” (z ang. agile) metodologii pracy.

Sztywność poznawcza

oznacza brak elastyczności poznawczej, tj. przeciwieństwo elastyczności poznawczej, a także niezdolność do zmiany zachowania lub przekonań, nawet wtedy, gdy są one nieskuteczne w osiąganiu założonego celu.

Samoświadomość

Psychologiczny proces autoregulacji, który pozwala ludziom ukierunkować swoje zachowania na korzystne i bardziej pożądane myśli oraz uczucia.

Techniki kreatywności

Techniki kreatywności są narzędziem służącym do rozbudzenia i pielęgnowania kreatywnego potencjału jednostek i zespołów.

Umiejętności komunikacyjne

zestaw umiejętności posiadanych przez jednostkę, które mogą być rozwijane przez całe życie, w celu umożliwienia jednostce bardziej efektywnej komunikacji, a tym samym wzmocnienia relacji społecznych.

Wirtualny zespół roboczy

zespół pracowników składający się z grupy osób pracujących nad wspólnym celem (przedsięwzięciem), jednakże owa współpraca nie ma charakteru fizycznego (osoby nie przebywają ze sobą pracując nad wykonywanym zadaniem).

Wnioskowanie

ustalanie korelacji przyczynowo-skutkowych na podstawie tego, czego doświadczamy, w oparciu o założenia i dedukcje.

Współpraca

Proces, w którym dwie lub więcej osób bądź też organizacji pracują razem, aby wykonać zadanie lub osiągnąć cel.

Wsparcie cyfrowe

środki, za pomocą których informacje są przekazywane lub przechowywane w formacie elektronicznym.

Zaprogramowane decyzje

specyficzne procedury opracowane dla powtarzających się i rutynowych problemów.

Założenia decyzyjne

kwestie decyzyjne zawierające dwie główne płaszczyzny: przekonania nt. związków przyczynowo-skutkowych oraz preferencje w odniesieniu do możliwych wyników.